MỘT NGÀY ĐÔNG ẤM ÁP - Viết về Hội An - MOT NGAY DONG AM AP - Viet ve Hoi An - Trần Kỳ Trung - Website Trần Kỳ Trung - Nhà thơ, nhà văn

Ông Nguyễn Sự - Bí thư thành uỷ Hội An

 

MỘT NGÀY ĐÔNG ẤM ÁP – Viết về Hội An
 
Nhận được lời mời vào thăm Hội An của ông Nguyễn Sự, bí thư thành uỷ Hội An, thế là dự kiến buổi gặp mặt cuối năm của Chi hội nhà văn Việt Nam tại Đà Nẵng thay đổi. Thay địa điểm gặp mặt trong một nhà hàng ở Đà Nẵng thành ra ở Hội An. Đoàn nhà văn của Chi hội nhà văn Việt Nam vào thăm Hội An không đông, chỉ có chín người: Nhà thơ Ngân Vịnh, nhà văn Thái Bá Lợi, nhà thơ Thanh Quế, nhà thơ Đông Trình, nhà thơ Lê Anh Dũng, nhà thơ Nguyễn Kim Huy, nhà thơ nữ Đinh Thị Như Thuý… nhưng đều hồ hởi, vui.
Niềm vui thực sự.
Giữa thời buổi này, nói thật, nhìn về một người lãnh đạo, nhất là bên đảng, không hiểu sao, không giống những năm tháng đất nước còn vật vã vì bom đạn, vì nghèo, vì khổ. Những năm tháng ấy người cán bộ với dân gần như khoảng cách không xa lắm, có thể bắt tay, giãi bày, thậm chí cãi tay đôi cũng không sợ, miễn điều mình đang nói là đúng. Nhưng thời buổi này, cứ tưởng kinh tế phát triển, giao thương rộng, mở tầm nhìn…mọi chuyện sẽ khá hơn, nhưng thực tế ngược lại, để tìm lại hình ảnh đẹp xưa kia sao thấy khó thế!
Chẳng lẽ hoài niệm bằng những tác phẩm điện ảnh, sân khấu… rồi thở dài, tiếc rẻ.
Sáng ấy, trong tiết đông cuối năm, cuộc gặp giữa ông Nguyễn Sự, bí thư thành uỷ Hội An với các nhà văn, nhà thơ trong Chi hội nhà văn Việt Nam đang sinh hoạt tại Đà Nẵng trong khuôn viên rộng, tràn mầu xanh ở khách sạn Hội An bỗng chốc làm cho tâm thái mọi người thấy nhẹ hẳn. Cũng hạnh phúc, tự nhiên có một cuộc nói chuyện vui, khoáng đạt, rất thật không có khoảng cách giữa một người là lãnh đạo thành phố và bên kia, những người sống với ngòi bút, trang giấy, muổn trải lòng thật cho muôn người biết.
Nhà văn, nhà thơ ở Đà Nẵng thường hay nói vui với nhau: Nói chuyện với mấy vị lãnh đạo, sướng nhất là được nói chuyện với ông Nguyễn Bá Thanh, nguyên Bí thư thành uỷ Đà Nẵng, thứ là đến ông Nguyễn Sự, bí thư thành uỷ Hội An, có thể nói thoả mái, xưng hô cũng thoả mái “ ông, tôi” gần như là không khí “bình dân”, anh em trong một nhà. Lại thích nữa, hai ông này khoái nghe” phản biện” như ông Nguyễn Sự tâm tình: “ lãnh đạo phải lắng nghe, nghe mà chắt lọc xem những việc mình làm được và chưa được. Họ có quý mình mới góp ý.”. Biểu thị cho sự quý trong văn nghệ sỹ, ông Nguyễn Sự đã chuẩn bị sẵn một bó hoa đẹp để tặng nhà thơ Bùi Công Minh, khi biết tin nhà thơ đựơc kết nạp thành hội viên, hội nhà văn Việt Nam.
Một nghĩ cử đẹp của người lãnh đạo, khiến tất cả nhà văn, nhà thơ đi trong đoàn đều cảm động.
Chuyện gần, chuyện xa lại xoay quanh chuyện về văn hóa Hội An. Ông Nguyễn Sự bộc bạch: “ nếu giả sử tôi chuyển công tác, không làm ở Hội An nữa là thấy khó. Có lẽ tạng của mình chỉ hợp với Hội An, chứ làm chỗ khác, chức vụ khác không biết thế nào? Thành công không dám nói nhưng thất bại rất dễ, vì không phù hợp với khả năng, trình độ của mình”. Nói thật như lời ông Nguyễn Sự, ở thời buổi này, của một cán bộ lãnh đạo có lẽ, theo tôi, hơi bị hiếm. Chẳng có một ông lãnh đạo to từng nói công khai trước bàn dân thiên hạ, đại ý, năm mươi mốt năm theo đảng, đảng phân công nhiệm vụ nào tôi cũng cố gắng làm, không thoái thác. Câu nói đó, thực tế là nói vô trách nhiệm, kiêu căng, không đúng lời khuyên của cụ Hồ. Mình phải biết trình độ mình ở đâu chứ!Kết quả lãnh đạo như thế nào chứ! Dân có tín nhiệm mình không? Đã có một lãnh tụ nói: Dốt cộng với nhiệt tình, thành phá hoại. Mà ở nước mình, nhiệt tình ở các vị lãnh đạo thì nhiều vô kể, nhưng nhiệt tình không, đâu đã đủ. Còn kết quả công việc, mà kết quả công việc đem lại lợi ích cho dân, cho đất nước, không thể kể đó là nhiệt tình, mà là tính tổ chức, tính khoa học, biểu hiện một trình độ. Hội An có được như ngày hôm nay, có lẽ là một đáp số rõ ràng nhất của tính “tổ chức”, tính “ khoa học”. Hình ảnh đẹp của Hội An biểu hiện một trình độ lãnh đạo chưa đến độ thượng thừa, nhưng cũng ở một mức dân chấp nhận, xã hội chấp nhận, dư luận chấp nhận. Ấy vậy, ông Nguyễn Sự nói với chúng tôi: “ Tôi rất muốn gặp, trò chuyện với đội ngũ trí thức giỏi, nhà văn, nhà thơ… mong các anh cho những lời khuyên, làm thế nào để trong tương lai, con cháu mình không bao giờ trách cha ông chúng nó, rằng, không biết giữ Hội An. Ở Hội An còn nhiều việc phải làm lắm!”. Ông Nguyễn Sự đặt thẳng vấn đề: “ Theo các vị, Hội An có nên tổ chức lễ hội thường niên không?”.
Thay cho câu trả lời, nhà văn Thái Bá Lợi nhắc lại những kỷ niệm vô giá về những năm tháng cùng nhà văn Nguyễn Tuân, nghệ sỹ nhiếp ảnh Hoàng Kim Đáng, hoạ sỹ Lưu Công Nhân, nhà “Quảng Nam học” Nguyễn Văn Xuân, đặc biệt là cùng với kiến trúc sư người Ba Lan Kazik đi Hội An. Những năm tháng gọi là “ Hội An - Binh minh di sản văn hóa thế giới” nhà văn Nguyễn Tuân đã nói với nhà văn Thái Bá Lợi, đại ý, giữ được Hội An cần có những con người văn hóa, điều này không dễ đâu. Còn nhà “ Quảng Nam học” Nguyễn Văn Xuân, nói một câu để đời: “ Hội An tiến lên tương lai bằng quá khứ”. Hoặc như kiến trúc sư Ba Lan, Kazik nói một cách ngưỡng mộ: “ Hội An đang sở hữu một “ núi vàng lộ thiên”, cho tôi một ngôi nhà cổ ở Hội An, tôi sẽ thành tỷ phú”…Cũng chỉ có ở Hội An mới níu kéo hoạ sỹ Lưu Công Nhân ở lại vẽ ròng rã mấy tháng trời. Mỗi bức tranh của ông vẽ về Hội An, bây giờ có giá “ trên trời” ít người được sở hữu. “ Như vậy, theo tôi…” Nhà văn Thái Bá Lợi nói riêng ý kiến của mình: “ Hội An có nét đẹp gọi là “tiềm ẩn”. Càng ngắm lâu, càng thấy đẹp, càng ở lâu, càng thấy thích, Tổ chức lễ hội hoành tráng, náo nhiệt, đông người, nhưng trò chơi thi thố… đó không phải là đặc thù của văn hóa Hội An.”. Nhà thơ Thanh Quế góp ý thêm: “ Lễ hội thực sự có ý nghĩa đó là “lễ hội” trong lòng dân. Dân cảm thấy lễ hội đó mang lại kết quả thiết thực như nâng cao trình độ trong nghi lễ giao tiếp, ngoại ngữ, mở mang tầm nhìn … đặc biệt là kinh tế, có điều kiện phát triển, dân sẽ ủng hộ. Còn không phải như vậy mà tổ chức lễ hội thật to, kéo dài ngày sẽ không đạt hiểu quả kinh tế, gây lãng phí, tạo điều kiện tham nhũng và nhất là dân, có thể không nói ra, nhưng dứt khoát họ không đồng tình, phản ứng tiêu cực.”…Ông Nguyễn Sự nghe chăm chú những lời góp ý chân tình của các nhà văn, nhà thơ. Ông tán thành: “ Không riêng tôi mà tập thể lãnh đạo thành phố Hội An cũng nhất trí quan điểm này. Hiện nay Hội An mở rộng phát triển nhiều hình thức du lịch văn hóa như tạo mọi điều kiện thuận lợi nhân rộng hình thức du lịch gia đình. Nghĩa là khách du lịch cùng ăn, cùng ở, cùng sinh hoạt với từng gia đình ở Hội An. Làm được điều này có mấy cái lợi: ngoài tăng thu nhập kinh tế, còn có thể nâng cao trình độ ngoại ngữ, học hỏi điều tốt của các nền văn hóa khác nhau thông qua khách du lịch đến tạm trú. Giải toả những lúc các khách sạn đông khách, giá cả vừa phải, nhiều cách thức sinh hoạt thưởng thức văn hóa, ẩm thực khách du lịch sẽ chấp nhận. Hoặc tổ chức cho khách du lịch vừa tham quan vừa trực tiếp lao động trồng trọt, chế biến món ăn ở làng rau Trà Quế, đánh cá trên sông Hoài, hay như chơi, đua thuyền thúng ở Cẩm Thanh… đã đạt một số hiệu quả bước đầu. Rất cần các vị tham vấn thêm. Lòng dân ổn định, tin tưởng vào chế độ, vào người lãnh đạo, kinh tế phát triển hài hoà, bền vững, như vậy ngày nào trong năm cũng là “lễ hội” với người dân, còn không phải như thế, lễ hội có to mấy, tuyên truyền nhiều đến mấy… người dân tham gia cũng chỉ là sự gượng ép, không đạt kết quả”. Ông Nguyễn Sự kết luận.
Hiện nay, trong xã hội ta còn tồn tại lối lãnh đạo “Tư duy nhiệm kỳ”, “ tư duy lãnh đạo tập thể”. Lối tư duy này đã giết chết bao nhiêu sự sáng tạo, giết chết sự đột phá, đổi mới. Với ông Nguyễn Sự, có thể may cho ông hay may cho Hội An, trong cuộc nói chuyện với anh em chi hội nhà văn Việt Nam tại Đà Nẵng, với cương vị lãnh đạo ở một đô thị cổ gần hai chục năm, ông Nguyễn Sự đã phê phán gay gắt lối tư duy đó. Ông Nguyễn Sự nhắc đến ông Kazik với sự ngưỡng mộ. Ông còn nhắc đến ông Nguyễn Vân Phi, nguyên giám đốc đầu tiên của trung tâm Bảo tồn, quản lý di tích đô thị cổ Hội An. Với tầm nhìn văn hóa xa, vượt tầm ông Phi đề nghị các vị lãnh đạo thị xã Hội An lúc đó cương quyết giữ các đình chùa như chùa Ông, đình Cẩm Phô… phục hồi các lễ hội truyền thống mà hồi đó không ít ý kiến cho rằng đó là những trò “mê tín dị đoan” .Ông Nguyễn Sự tâm sự thật lòng: “ Nếu không có những nhà văn hóa như vậy, lãnh đạo lại không nghe những lời khuyên của những nhà văn hóa đó, không thể có Hội An như ngày hôm nay. Lúc này vẫn phải nên nghe…”. Nhà thơ Đông Trình nhắc lại một kỷ niệm, năm 1974, nhà thơ cùng nhạc sỹ Trịnh Công Sơn tổ chức một đêm nhạc phản chiến ở Hội An, có rất nhiều người dân Hội An dự, cùng hoà theo lời ca, bài thơ khao khát hoà bình , lên án chiến tranh. Nhà thơ Đông Trình nói: “ Giữa phố cổ, mái nhà cổ lặng còn hơn cả sự yên lặng, những bài hát của Trịnh vang lên như một lời cầu nguyện tâm linh cứu rỗi, hướng thiện, yêu nhân hoà, điều đó giống những mạch nước ngầm, trong vắt len lỏi, ngấm dần vào từng tâm hồn con người Việt, gợi lòng yêu nước, yêu dân tộc, yêu văn hóa Việt… Có lẽ nhiều người dân Hội An còn nhớ đêm nhạc Trịnh Công Sơn năm ấy.”. Ông Nguyễn Sự đồng tình: “ Thì chính tôi, lúc đó còn là một chú thiếu niên, dự đêm nhạc đó. Nhắc lại đêm nhạc đó dễ làm cho con người nhớ Hội An, thương Hội An, tự hứa với mình, phải làm một điều gì đó để xứng là người Hội An có văn hóa. Mà người Hội An hình thành nét văn hóa đẹp có lẽ bắt đầu từ những đêm nhạc đẹp như thế!”. Nói đến đó, ông có vẻ tiếc rẻ: “ Giá như bây giờ chúng ta tổ chức được những đêm nhạc như thế cho thanh niên, tốt biết bao nhiêu.”. Rõ ràng, giúp cho những người thanh niên thời hiện đại này họ yêu quê hương hơn, có trách nhiệm với quê hương hơn là một công việc rất cần kíp. Nhà thơ Nguyễn Kim Huy, vừa nhận nhiệm vụ mới, phó giám đốc kiêm tổng biên tập nhà xuất bản Đà Nẵng đề xuất ý kiến: “ Khi thanh niên dễ lạc hướng văn hóa vì mơ hồ trong sự chọn lựa, nên rất cần những quyển sách viết về Hội An, vừa tầm suy nghĩ của các em, do những tác giả có tên tuổi viết.” Nhà thơ góp ý với ông Nguyễn Sự: “ Anh làm lãnh đạo, tôi biết anh rất bận, nhưng cũng nên dành thời gian ủng hộ việc này.”. ông Nguyễn Sự cười: “ Tôi vẫn dành thời gian đọc sách đấy chứ! Không đọc sách, xem mạng là mình lạc hậu ngay. Tôi ủng hộ việc làm này của anh.”. Để chứng minh mình có đọc báo mạng, blog, ông Nguyễn Sự nhắc lại một chi tiết “đắt” của một bài báo trên blog của một nhà văn đi trong đoàn, rồi ông cười thoả mái, hỏi lại: “ Tôi nói chi tiết đó có đúng không?”. Nhà văn kia gật đầu, xác nhận và không dấu ngạc nhiên: “ Tôi phục anh đấy, cứ tưởng những người viết blog như tôi, các anh không đọc, thậm chí còn ghét nữa chứ!”. Ông Nguyễn Sự lắc đầu như muốn nói điều đó không đúng rồi tiếp câu chuyện: “ Các vị viết gì thì viết, nhưng theo tôi nghĩ, phải có tính xây dựng, phản biện đúng, góp phần cho xã hội chúng ta đang sống tốt đẹp hơn, mọi người sống với nhau tốt hơn, giúp đảng sửa chữa những sai lầm, khôi phục lòng tin của dân vào đảng. Nghĩ như thế thì hãy viết”. Quay sang người ngồi bên cạnh, ông Nguyễn Sự giới thiệu với các nhà văn, nhà thơ: “ Người ngồi bên cạnh tôi là đồng chí trưởng ban tuyên giáo thành uỷ, việc in sách, viết sách nội dung như thế nào các nhà văn, nhà thơ bàn với đồng chí này. Có điều…tôi nói xin lỗi các vị, đừng viết theo đơn đặt hàng, mà viết theo cái tâm của mình, viết như thế nào để đối tượng đọc sách, nhất là các em thanh thiếu niên chấp nhận được, hình thành nhân cách sống tốt cho xã hội, thì có bao nhiêu sách có nội dung như vậy, tôi cũng yêu cầu mua bằng hết!”.
Một câu hỏi khó, mấy nhà văn, nhà thơ đưa mắt nhìn nhau.
Cuộc nói chuyện, mang hơi hướng tâm sự nhiều hơn giữa các nhà văn, nhà thơ trong chi hội nhà văn Việt Nam đang sinh hoạt tại Đà Nẵng với ông Nguyễn Sự - Bí thư thành uỷ Hội An, thời gian trôi dần về trưa, mà hình như chưa có điểm dừng lại. Nhà thơ Bùi Công Minh đứng dậy đọc bài thơ mình sáng tác viết về Hội An, trong bài thơ đó, nhà thơ phát hiện ở Hội An một chi tiết “ lạ”, ai cũng thấy, nhưng ít người nói mà chỉ có thể cảm nhận:
 
“…Mỗi ngôi nhà mang dáng một bài thơ
Mỗi con người tựa một pho kỷ niệm
Cũ và mới giao nhau trong nhập nhoà ánh điện
Những người khách đến đây như gặp ở đâu rồi
 
 
Hội An như riêng chỉ mình tôi
Khi rảo bước giữa im lìm phố cổ
Không có ai quen, vẫn muốn tìm ai đó
Như thể đi tìm lại chính mình…”
 
Cảm ơn nhà thơ Bùi Công Minh, nói hộ cho bao người khi đến đến Hội An “ … Như thể đi tìm lại chính mình”.
Nói chuyện với ông Nguyễn Sự, chúng tôi hay liên tưởng đến hình ảnh của ông Nguyễn Bá Thanh. Thời điểm hiện tại, Cả Đà Nẵng và Hội An hiện lên vóc dáng của những thành phố văn hóa, hiện đại, văn minh, đặc biệt nhất, đại bộ phận lòng dân yên. Đạt được tốt điều đó tất nhiên do một tập thể lãnh đạo gồm nhiều vị giỏi, đồng lòng, nhưng không thể không nói đến uy tín của hai vị lãnh đạo này. Cả hai vị, có đặc điểm chung, được đào tạo bài bản, học hàm đàng hoàng, nói ít, làm nhiều. Sướng nhất các vị ấy nói, là nói những lời của dân, không cao siêu, ngoa ngôn, mượn lý. Điều nữa, các vị ấy ở cơ sở rất lâu, bám dân rất chặt, hiểu tâm tư tình cảm của họ để ra quyết sách, hành động. Chẳng gì cả ông Nguyễn Bá Thanh và ông Nguyễn Sự, tính đến thời điểm hiện tại, đã “trụ” ở hai mảnh đất này gần hai chục năm. Chỉ có như thế mới hiểu dân, hiểu đất, hiểu đời mà làm lãnh đạo.
Còn nay chuyển, mai đi, mới làm được nửa nhiệm kỳ rồi chuyển, chưa có kinh nghiệm, học hành không bài bản, cậy thế, dẫu có lên chức to cũng rất dễ có tư duy và lãnh đạo “phá” , dân không tin!!!
Cuộc nói chuyện nào rồi cũng có điểm dừng, xem đồng hồ ông Nguyễn Sự vội đứng lên, giải thích:“ Bây giờ đã hơn mười một giờ trưa, tôi phải về nhà làm đám giỗ cho ông già bên vợ, khách khứa đến từ sáng, nhưng tôi đã hẹn với các ông rồi, nên không thể ở nhà. Bây giờ xin phép các ông, tôi về lo chuyện gia đình. Ra tết, thời gian có, không cập rập, nếu hai bên có điều kiện, chúng ta lại hẹn gặp, nói chuyện nhiều. Gặp nhau, nhớ tặng sách nhé! Tôi chỉ thích thế thôi.”.
Bắt tay khắp lượt, ông tất tả ra chiếc xe Honđa để ở góc sân.
Phóng vội…
 
Viết Về Hội An | Nhận xét(0) | Trích dẫn(0) | Đọc(2096)
Viết nhận xét
Hình vui
emotemotemotemotemot
emotemotemotemotemot
emotemotemotemotemot
emotemotemotemotemot
emotemotemotemotemot
Mở HTML
Mở UBB
Mở hình vui
Ẩn giấu
Tên gọi   Mật khẩu   Khách không cần mật khẩu
Địa chỉ web   Email   [Đăng ký]